Rolls Royce Silver Ghost 1912 Y-7-3

In verband met het 100-jarig bestaan van Rolls Royce wijken we dit keer even af van de volgorde. We hebben mogelijkheden, want drie Rolls Royce Silver Ghost modellen (Y-7-3, Y-10-3 en Y-15-1) zijn door Matchbox uitgegeven. We nemen de eerste omdat deze nog onder de zgn. 2e serie valt.
Eerste introductie: 1968 Lengte: 97 mm Schaal: 48:1

In het artikel over RR is reeds het ontstaan van de fabriek vermeld. De naam Silver Ghost was genoemd naar een speciaal exemplaar dat in bezit van de fabriek bleef. Het echte type is 40/50, naar het aantal PK's van de motor en alleen als rijdend chassis werd geleverd waarop de klant een carrosserie naar eigen keuze kon laten bouwen. Het model is pas in 1925 uit productie genomen en vervangen door de Phantom. Het verschil in de Matchbox modellen zit dan ook vooral in die opbouw van koetswerken. Bij dit model is het de zgn. Landauer, een model dat in die tijd zeer populair was. Op de foto van de catalogus kunt u zien dat dit model werd aangekondigd in gele carrosserie en chassis met zwart dak. In de volgende foto is de uitvoering geel chassis met groene carrosserie en dak. Beide uitvoeringen zijn vóórproducties, waarvan verder niet veel bekend is.

Productie 1968 en 1969

De eerste uitgave (#1) was een zilver carrosserie en motorkap met een donkerrood chassis en dak. Het was de eerste keer dat zilverkleur werd gebruikt. Matchbox had twee verfleveranciers die steeds iets nieuws uitprobeerden, waarbij één van hen uiteindelijk een goede zilverkleur uitbracht. De carrosserie, waartoe ook de ruimtes voor de zitplaatsen behoorden, was één geheel, terwijl de motorkap apart was. Deze beiden waren zilver. Het chassis of bodemplaat, inclusief een gereedschapskist op de linker treeplank en een uitholling voor het reservewiel op de rechter treeplank, was een volgend onderdeel en was donkerrood. De bodemplaat had ook nog twee schroefgaten voor gebruik voor de zgn. Giftware (zie type A).

In de bodemplaat stond alleen "No Y-7". De stoelen en grille zijn donkerrood. Heel zeldzaam is een eerste uitgave met gele stoelen en grille (#2). (zie foto hieronder) Een belangrijk aspect bij dit model is het dak. Bij de eerste productie was het dak rood en had een vlakke oppervlakte. Reeds bij een 2e productie in 1969 zijn grijze daken uitgegeven en vlak daarna op de rode en grijze daken 11 ribbels in lengte richting van achteren af tot halverwege het dak aangebracht. Mogelijk dat dit is gebeurd om vervorming van het dunne dak tegen te gaan tijdens het afwerkingproces. Tijdens ditzelfde proces had het gebied bovenaan de achterste zijramen de neiging krom te trekken. Dit heeft men opgelost door het plaatsen van 2 kleine blokjes aan de onder- en achterkant van het dak (zie diagr.1).

Samenvattend de 1e en 2e productie kunnen we stellen modellen te vinden met donkerrode en grijze gladde daken (#1-3); donkerrode en grijze daken met ribbels (#4-7) en donkerrode en grijze daken met ribbels en 2 blokjes (#8-33). Er zijn geen gladde daken met blokjes. Men heeft altijd gedacht dat grijze daken alleen voorkwamen bij de Giftware modellen, maar inmiddels zijn in de USA ongeopende zgn. "blisterpacks" gevonden met grijze geribbelde daken. Ze (#4 en 6) zijn echter zeldzaam en dus duur. Kijk dus goed uit of deze daken niet van een ander model zijn genomen waarna ze zijn vastgelijmd. Tijdens de wijziging naar de geribbelde daken heeft men de duidelijk zichtbare openingen aan de voor- en achterkant van de voorasdrager verkleind voor versteviging en tevens de gaten in de bodemplaat afgedicht (zie type B).

V.w.b. het reservewiel moet u goed vanaf de linkerkant naar binnen kijken of de popnagel van de bevestiging aan de binnenkant origineel is. Zoals gezegd is de wijziging van de nieuwe gaten in de bodemplaat van korte duur geweest. Een nieuwe wijziging is de aanbrenging van een uitsparing in de bodemplaat rechts aan de achterzijde van het carter (zie type D).

Dit was gedaan omdat de bodemplaat ook werd gebruikt voor de Y-6-4 en hierbij de stuurkolom anders was geplaatst. Ook is nog een wijziging aan het reservewiel aangebracht. De velg met 12 spaken werd vervangen door een dichte velg (zie diagr. 2-c) en ziet er uit als een platte schijf. Met die bodemplaat en reservewiel is nog een zeer zeldzame uitvoering gevonden met groene stoelen en grille (#27), alsmede exemplaren met rode 12-spaaks wielen (#29).

4e Productie 1979

De laatste productie is een uitvoering met gele carrosserie en motorkap, een glimmend zwart chassis en geribbeld dak en zwarte plastic stoelen en grille (#30-33). Zowel voor als achter zijn nu verstevigde dikkere veren te vinden. Op de bodemplaat is tevens het nummer Y-6 toegevoegd omdat de bodemplaat (zie type E) eveneens werd gebruikt voor de, vanaf 1977 uitgegeven, Y-6-4 RR brandweerwagen. Alleen variaties met de 12-spaaks wielen met en zonder witte zijvlakken zijn hierin te vinden en wel een uitvoering in goud (#30), donker rood (#31) of chroom (#32) en chroom 24-spaaks (#33), waarvan de laatste twee toch weer wat moeilijker zijn te vinden. In 1983 is de uitgifte van dit model gestaakt. Er is op deze basis met toestemming van Matchbox een Code-2 model uitgegeven ter gelegenheid van het huwelijk van Charles en Diana op 29 juli 1981. Er zijn er 291 gemaakt waarbij de labels op de portieren bij de eerste 200 modellen vrij slecht van kwaliteit waren.

Verpakking

De eerste verpakking is doosje E1, het laatste gesloten doosje, met een gekleurde tekening van het ingesloten model, met een getekende achtergrond. Ook op de zijflappen was een gekleurde tekening van het model met het type en de tekst "new model". Vanaf de 2e uitgifte ging men al naar doosje F, welke doorzichtig was met het nummer en Matchbox op de voorzijde. Dit zelfde op de zijflappen met een modeltekening. In de US was deze doos nog geplakt op een kaart met "Models of Yesteryear" er op. Dit doosje heeft een rode zijkant. Aan het eind van de 2e uitgifte is nog gebruik gemaakt van doosje G, die hetzelfde is als F maar met een paarse zijkant. In de US is ook nog het zgn. "Blister Pack" gebruikt. Een verpakking met daarin het doosje en het model op het doosje. De gehele 3e uitgifte van 1974 tot 1979 is gebruik gemaakt van doos H, de zgn. "Woodgrain" doosjes.

De 4e en laatste uitgifte is gedaan met doosje I; de grotere,gele doorzichtige doosjes met een rand naar boven. De Y-7-3 is ook nog een keer uitgegeven in de serie "Famous Cars of Yesteryear". Als G-5 nr.7 in 1970 een doorzichtige doos met vier modellen. Zelf heb ik nog (en Marcel ook) een display in de vorm van een radiateur waarin ook deze RR zit.

Geschenkuitvoering

In het begin is reeds verteld over de gaten in de bodemplaat voor gebruik als geschenk. In deze Glitter verpakking vinden we zowel de goud als zilver pleet modellen. Hier is men begonnen met modellen met het grijze dak en we vinden ze dan ook met glad dak en met ribbels. Later is ook de uitvoering met rood dak gekomen, maar dan alleen met ribbels. Ze werden gebruikt op sigarettendoos, dubbele pijpstandaard en paperpress. Hier ziet u alleen de uitvoering.

Conclusie:

Een model wat heel lang is geproduceerd en voor de echte verzamelaar heel veel variaties bevat. Beschreven zijn de meest voorkomende en enkele zeldzame. Ondanks dat zijn nog meer variaties mogelijk. Wat dacht u van een model met gele carrosserie en motorkap, donkerrood chassis en dak en 12-spaaks goudkleurige wielen? Het bestaat !

Jan Slager